Waarom voel ik me verdrietig tijdens het geven van borstvoeding?
Tegenover mij in de spreekkamer bleef het even stil. Ze keek naar haar handen en zei uiteindelijk zacht: “Ik durf het bijna niet te zeggen.”
Ze gaf ontzettend graag borstvoeding. Ze genoot van haar baby, keek uit naar de voedingen en wilde het liefst nog maanden doorgaan. Toch gebeurde er telkens iets wat ze niet kon verklaren.
“Zodra de melk toeschiet, voel ik me ineens leeg. Alsof alle energie uit mijn lichaam wegloopt. Soms word ik er zelfs verdrietig van.”
Ik zag de twijfel in haar ogen al voordat ze uitgesproken was. De angst dat ik zou denken dat ze haar kindje afwees, of geen goede moeder was.
Dat is denk ik het moeilijkste aan dit onderwerp. Niet zozeer de gevoelens zelf, maar de schaamte die er vaak bij komt kijken.
“Er is iets mis met mij…” Ik hoor het vaker dan je misschien zou denken. “Waarom voel ik dit?” “Ben ik wel gemaakt om borstvoeding te geven?” “Wijs ik mijn baby onbewust af?”
Mijn antwoord is eigenlijk altijd hetzelfde: nee. En je bent ook niet de enige.
Juist omdat bijna niemand hierover praat, denken veel moeders dat zij de enige zijn die dit meemaken. Terwijl er vaak een heel logische, lichamelijke verklaring is.
Is het normaal om je emotioneel te voelen tijdens borstvoeding?
De eerste weken na de bevalling staan je hormonen flink op hun kop. Het is heel normaal dat je sneller emotioneel bent, makkelijker huilt of je kwetsbaarder voelt dan anders. Dat kan op allerlei momenten van de dag gebeuren en hoort vaak bij het herstel na de bevalling.
Maar soms zie je een heel ander, specifieker patroon. Sommige vrouwen voelen zich alleen op het moment dat de melk toeschiet ineens verdrietig, leeg, geïrriteerd of onrustig. Het gevoel duurt meestal maar enkele minuten en verdwijnt daarna net zo plotseling als het gekomen is.
Dat noemen we D-MER: Dysphoric Milk Ejection Reflex.
Wat is D-MER precies?
D-MER staat voor Dysphoric Milk Ejection Reflex: een kortdurende, negatieve emotionele reactie rond de toeschietreflex. Onderzoekers vermoeden dat een snelle daling van het hormoon dopamine vlak voordat de melk toeschiet hierbij een belangrijke rol speelt. Doordat dopamine binnen enkele seconden daalt, kun je heel kort een golf van negatieve emoties ervaren.
Sommige vrouwen voelen zich verdrietig, anderen juist geïrriteerd, onrustig of leeg. Ik heb ook moeders gesproken die tijdens die paar minuten een drukkende hoofdpijn ervaren. Het meest opvallende is dat het gevoel meestal net zo snel verdwijnt als het gekomen is, om bij de volgende voeding weer terug te keren.
In mijn eigen praktijk zie ik D-MER niet vaak, misschien een paar keer per jaar. Toch vind ik het belangrijk om erover te vertellen. Niet omdat het vaak voorkomt, maar omdat de vrouwen die het wél meemaken zich vaak ontzettend alleen voelen.
Het zit niet in je hoofd
Wat ik tijdens een consult als eerste uitleg: D-MER zegt niets over hoe je je kindje ziet of hoeveel je van hem of haar houdt. Sterker nog, de meeste moeders die ik hierover spreek willen juist heel graag blijven voeden.
De gevoelens ontstaan niet vanuit je hart, maar vanuit je lichaam. Het is een hormonale reactie, geen gedachte, geen keuze en geen teken dat er iets mis is met jou als moeder.
Hoe herken je D-MER?
Ik herinner me een moeder die me vertelde dat ze tegen iedere voeding opzag. Niet tegen de borstvoeding zelf, maar tegen dat ene lege moment dat haar steeds overviel.
Samen zijn we gaan kijken wanneer het precies gebeurde. Gebeurde het echt bij iedere voeding? Hoe lang duurde het? Was het daarna weer helemaal weg?
Toen ze het patroon zelf begon te herkennen, veranderde er iets. Niet omdat het gevoel meteen verdween, maar omdat ze begreep wat haar lichaam deed. Aan het einde van het consult zei ze: “Wat ben ik opgelucht dat ik niet gek ben.”
Dat is precies waarom ik dit onderwerp zo belangrijk vind. Soms zit de grootste winst niet in een behandeling, maar in erkenning: weten dat je geen slechte moeder bent, dat je lichaam een reactie geeft waar jij niets aan kunt doen, en dat je daar niet alleen in staat.
Kort samengevat herken je D-MER meestal aan de volgende signalen:
- Het gevoel ontstaat vlak vóór of tijdens de toeschietreflex, bij vrijwel elke voeding of kolfsessie
- Het duurt meestal maar enkele minuten
- Je voelt je daarna weer helemaal jezelf
- Het gevoel overvalt je lichamelijk, in plaats van dat het voortkomt uit een gedachte of gebeurtenis
Verdwijnt D-MER ook weer?
Gelukkig zie ik bij veel vrouwen dat de klachten in de loop van de maanden afnemen. De moeder uit mijn praktijk wilde heel graag blijven voeden en gunde zichzelf, nu ze wist wat er gebeurde, die tijd. Rond de leeftijd van drie tot vier maanden merkte ze dat het lege gevoel steeds minder vaak terugkwam. Uiteindelijk kon ze weer genieten van de voedingen, zonder die golf die haar telkens overviel.
Dat betekent niet dat het bij iedereen hetzelfde verloopt. Maar het is wel een hoopvolle gedachte voor moeders die graag door willen gaan met borstvoeding.
Wanneer is het verstandig om hulp te zoeken?
D-MER is op zichzelf geen gevaarlijke aandoening, maar ik vind het wel belangrijk dat je goed naar jezelf blijft luisteren.
Voel je je alleen tijdens het voeden kortdurend verdrietig of leeg, en ben je daarna weer helemaal jezelf? Dan past dat mogelijk bij D-MER.
Maar merk je dat je ook buiten de voedingen somber blijft, nergens meer van kunt genieten, of dat het je dagelijks leven beïnvloedt? Trek dan aan de bel bij je huisarts, verloskundige of een andere zorgverlener. Dan kan er meer spelen dan een hormonale reactie rondom de toeschietreflex, zoals een postnatale depressie of angstklachten.
Je hoeft je hier niet voor te schamen
Als lactatiekundige vind ik het misschien wel het mooiste moment van een consult wanneer ik zie dat een moeder weer opgelucht ademhaalt. Niet omdat alle klachten meteen verdwenen zijn, maar omdat ze zichzelf niet langer veroordeelt.
Dus als jij dit herkent: je bent niet de enige, je bent geen slechte moeder en je houdt niet minder van je kindje.
Soms begint goede begeleiding niet met een oplossing, maar met iemand die zegt: “Ik geloof je. Ik herken wat je vertelt. En laten we samen kijken hoe jij met vertrouwen verder kunt.”
Veelgestelde vragen over D-MER
Waarom voel ik me verdrietig tijdens het geven van borstvoeding?
Sommige moeders ervaren tijdens de toeschietreflex een kortdurende golf van verdriet, irritatie of leegte. Dat past mogelijk bij D-MER: een hormonale reactie die niets zegt over de liefde voor je baby.
Is D-MER hetzelfde als een postnatale depressie?
Nee. Bij D-MER ontstaan de gevoelens vrijwel alleen rond de toeschietreflex en verdwijnen ze meestal binnen enkele minuten. Bij een postnatale depressie zijn de klachten veel langduriger aanwezig, ook buiten de voedingen om.
Gaat D-MER vanzelf over?
Bij veel vrouwen nemen de klachten in de eerste maanden geleidelijk af. Niet iedereen ervaart hetzelfde verloop, maar veel moeders merken dat de negatieve gevoelens na verloop van tijd minder intens worden.
Kan ik borstvoeding blijven geven als ik D-MER heb?
Ja. Veel moeders kiezen ervoor om door te gaan zodra ze begrijpen wat er gebeurt. Goede begeleiding en erkenning helpen om met meer vertrouwen te blijven voeden.
Lieve mama
Misschien herken je jezelf in dit verhaal en ben je opgelucht dat je eindelijk woorden hebt voor wat je voelt. Weet dan dat je dit niet alleen hoeft uit te zoeken. Als lactatiekundige heb ik inmiddels honderden moeders mogen begeleiden, en juist bij onderwerpen als D-MER merk ik hoeveel verschil het maakt wanneer iemand begrijpt wat er met je gebeurt.
Heb je behoefte aan een luisterend oor, of twijfel je of jouw klachten passen bij D-MER? Neem gerust contact met me op. Soms is één gesprek al genoeg om weer met vertrouwen verder te kunnen.
Liefs,
Geerte
Blijf hier niet alleen mee rondlopen
Misschien herken je jezelf in dit verhaal en valt er eindelijk iets op zijn plek. Misschien denk je juist: ik weet nog steeds niet of dit is wat ik ervaar.
Weet dan dat je dit niet alleen hoeft uit te zoeken.
Tijdens een consult kijken we samen naar jouw situatie. Niet alleen naar de techniek van het voeden, maar naar het totaalplaatje. Hoe gaat het met jou? Wat gebeurt er precies tijdens de voedingen? En hoe zorgen we ervoor dat jij weer met vertrouwen en plezier kunt voeden?
Soms is één gesprek al genoeg om rust en duidelijkheid te geven.
Wil je dat ik met je meekijk? Bekijk de mogelijkheden voor een consult.
Gun jezelf een dag waarop jij centraal staat
Sommige uitdagingen rondom borstvoeding zijn niet op te lossen met één tip of een filmpje op internet. Soms heb je iemand nodig die écht met je meekijkt. Naar jou, naar je baby en naar alles wat er samenkomt in deze bijzondere periode.
Daarom bied ik ook mijn Geerte Dichtbij-dag aan: een dag waarop ik bij je thuis kom en we alle tijd nemen voor alles wat speelt rondom borstvoeding, voeding, onzekerheden en het ouderschap. Geen haast, geen standaard consult, maar persoonlijke begeleiding die volledig is afgestemd op jullie gezin.
Vaak hoor ik achteraf: “Had ik dit maar veel eerder gedaan.”
Bekijk de mogelijkheden voor de Geerte Dichtbij-dag.
Wil je meer betrouwbare informatie?
In de Borstvoeding Academie help ik je stap voor stap met alles wat je kunt tegenkomen tijdens je borstvoedingsperiode. Van aanleggen en melkproductie tot kolven, onrust aan de borst en onderwerpen zoals D-MER.
Zodat je niet eindeloos hoeft te zoeken naar losse antwoorden, maar kunt vertrouwen op informatie die gebaseerd is op wetenschap én jarenlange praktijkervaring.
